تغییرات بنیادین در صنعت خودروسازی و فشار رقبای نوظهور، احتمال شکست خودرو برقی هوندا را بیش از هر زمان دیگری تقویت کرده است. این شرکت با توقف پروژه های کلیدی برقی و عقب نشینی از استراتژی های مدرن، در معرض خطر عقب ماندن دائمی از تحولات نرم افزاری و سیستم های پیشرانه جدید قرار دارد.
می فهمم؛ واقعا دوران سختی برای یه خودروساز قدیمی مثل هونداست که بخواد ماشین های برقی بفروشه، اونم وقتی که مشوق ها دارن از بین میرن و خودروسازهای چینی هم پشت در منتظرن. در مواجهه با این چالش ها، به نظر می رسد که شکست خودرو برقی هوندا حتمی است و این شرکت دیگر شورشو درآورده.
همین هفته، هوندا برنامه های ناچیز و رک بگم ناامیدکننده خودروهای برقیش رو کلا تعطیل کرد. انگار همون انگیزه کمی هم که هوندا برای رقابت در دنیای برقی ها داشت از بین رفته و باهاش، شانس زنده موندن در برابر موج تغییراتی که داره کل صنعت رو میگیره هم پرید، و این نشانه ای از شکست خودرو برقی هوندا است.
این شرکت تقصیرها رو میندازه گردن تعرفه های آمریکا و رقابت با چینی ها، که دو تا بهونه دم دستی هستن برای توضیح شکست خودرو برقی هوندا. اما واقعیت اینه که اصلا از اولش هم استراتژی درستی برای خودروهای برقی نداشت.
هوندا روز پنج شنبه با متوقف کردن توسعه «آکورا RDX برقی» و سدان و شاسی بلند «Honda 0» کار رو شروع کرد؛ سه مدلی که قرار بود اولین خودروهای برقیِ از پایه طراحی شده ی این شرکت باشن، اما اطلاعات خیلی کمی ازشون درز کرده بود. روز جمعه هم ادامه پیدا کرد، جایی که «اتوموتیو نیوز» گزارش داد هوندا میخواد تولید مدل Prologue رو متوقف کنه؛ ماشینی که اساسا توسط جنرال موتورز (GM) طراحی و ساخته شده بود.
این تصمیم ممکنه از چندین جهت براشون گرون تموم بشه، اما دو مورد هست که به نظرم از همه مهم تره و به شکست خودرو برقی هوندا دامن می زند. با کنار گذاشتن خودروهای برقی، هوندا در دو تا از بزرگترین تحولات صنعت خودرو خیلی عقب میفته: سیستم های پیشرانه برقی و خودروهای نرم افزارمحور.
فرصت های از دست رفته و شکست خودرو برقی هوندا
برای هوندا و خیلی از خودروسازهای قدیمی دیگه که هنوز اول راهِ گذار هستن ماشین برقی فقط یه ماشینه که موتور و سیستم محرکه اش عوض شده. میتونم تصور کنم مدیرهای هوندا فکر میکنن میتونن صبر کنن تا این دوره گذارِ عجیب بگذره و وقتی موتورها و باتری ها کاملا جا افتادن، خیلی راحت قطعات فسیلی رو با برقی عوض کنن. مگه چقدر میتونه سخت باشه؟
خب، این یه اشتباهه. خیلی از خودروسازها فهمیدن که گذاشتن باتری توی ماشینی که از اول برای موتور احتراقی طراحی شده، اصلا جواب نمیده. شاید زمان توسعه رو کوتاه کنه، اما محصول نهایی سنگین، ناکارآمد و پرهزینه میشه.
وقتی خودروهای برقی از پایه به عنوان یک محصول جدید طراحی میشن، به خودروسازها این شانس رو میدن که دوباره به ماهیت ماشین فکر کنن و در نتیجه، هزینه ها رو بیارن پایین.
مثلا فورد رو در نظر بگیرین. «موستانگ ماک-ای» (Mustang Mach E) توی فروش موفق بوده، اما برای فورد سوددهی نداشته. ماک-ای بر اساس نسخه دستکاری شده ی پلتفرمی ساخته شده که زیربنای «اسکیپ» (Escape) هست، یعنی یه کراس اوور بنزینی. «جیم فارلی» مدیرعامل فورد در مصاحبه ای گفت بخشی از مشکل اینه که تصمیمات مهندسیِ قدیمی مانع پیشرفت محصول شده: مثلا دسته سیم های ماک-ای 32 کیلوگرم از تسلا سنگین تره. اشتباهات کوچیک این چنینی توی محصول پیچیده ای مثل ماشین، روی هم جمع میشن.
هوندا همچنین کلی فرصت یادگیری رو از دست میده که برای جلوگیری از شکست خودرو برقی هوندا حیاتی بود. یادگیری در حین انجام کار، چه در توسعه و چه در تولید. همچنین یادگیری برای ایجاد شبکه تامین کننده های جدید. علاوه بر این، گرفتن بازخوردهای حیاتی از مشتری ها رو هم از دست میده اینکه مردم واقعا توی یه ماشین برقی دنبال چی هستن؟
سایونارا، خودروهای نرم افزارمحور
اینجا جاییه که هوندا داره خودش رو برای شکست در دومین تحول بزرگ صنعت خودرو آماده میکنه: خودروهای نرم افزارمحور (SDV)، که قابلیت های اصلیشون رو میشه با گذشت زمان آپدیت کرد و ارتقا داد.
مصرف کننده ها، مخصوصا کسایی که از تسلا، ریویان و BYD ماشین برقی میخرن، به آپدیت های مداوم، نرم افزارهای سرگرمی جذاب و سیستم های پیشرفته در مدیریت شبکه برق هوشمند در گوگل و تسلا، ریویان، نایو یا شیائومی عادت کردن. هوندا هنوز توی هیچ کدوم از این زمینه ها پیشرفت چشمگیری نداشته.
خودروهای نرم افزارمحور حتما نباید برقی باشن، اما معمولا این دو تا با هم میان. باتری بزرگ توی ماشین برقی باعث میشه تغذیه کامپیوترهای قدرتمند راحت تر باشه و اجازه میده چیزهایی مثل آپدیت های از راه دور (OTA) وقتی ماشین پارک و «خاموشه» انجام بشه. آیا هوندا میتونه یه ماشین بنزینیِ نرم افزارمحور بسازه؟ مطمئنا، اما بعیده این کار رو بکنه، به همون دلیلی که داره از برقی ها عقب میکشه: چون فعلا روش های قدیمی راحت تر و سودآورتر هستن.
هوندا واقعا قراره چی باشه؟ بررسی شکست خودرو برقی هوندا
هوندا با بحران هویت روبرو شده. در اصل، این شرکت متخصص موتورهای احتراق داخلیه. موتورهای خیلی خوبی میسازه، اما این موضوع داره اهمیتش رو روز به روز از دست میده.
بقیه ویژگی های ماشین هاش هم تحت فشاره. سال هاست که این شرکت به ساختن ماشین هایی که «مخصوص راننده» هستن افتخار میکنه. ماشین هایی که سبک، کارآمد و خوش دست هستن. اما وقتی ماشین خودش رانندگی میکنه، اصلا «ماشین مخصوص راننده» چه معنی ای میده؟
اگه بحث خودران بودن رو کنار بذاریم، به نظرم بازار ماشین های مخصوص راننده به هر حال محدوده. مردم جذب هوندا میشن چون قابل اعتمادن و قیمت مناسبی دارن. اینکه خوش دست هستن، فقط یه امتیاز اضافیه که شاید وقتی مشتری بین دو تا برند گیر کرده، کمکش کنه تصمیم بگیره.
اما خودروهای برقی قول دادن که خیلی قابل اعتمادتر از ماشین های بنزینی باشن و همون طور که چینی ها نشون دادن، وقتی قیمت باتری پایین بیاد، هزینه کل ماشین هم پایین میاد. اگه هوندا نتونه توی قابلیت اطمینان یا قیمت رقابت کنه، مشتری ها پس میزنن و این به شکست خودرو برقی هوندا کمک می کند.
به نظر میرسه این اتفاق همین الان توی چین افتاده. هوندا توی گزارش سود و زیان اخیرش همین رو گفته. شرکت اعلام کرد: «هوندا نتونست محصولاتی ارائه بده که ارزش خرید بهتری نسبت به تولیدکننده های جدید خودروهای برقی داشته باشن و این باعث کاهش قدرت رقابت شد.» مشکلات در چین باعث شد این شرکت سال گذشته نزدیک به 16 میلیارد دلار ضرر بده. بدون داشتن یه برنامه قوی برای خودروهای برقی، شکست خودرو برقی هوندا در بقیه جاها هم فقط بحث زمانه.
هوندا برای بقا در این بازار پرشتاب نیاز دارد تا به جای تکیه بر افتخارات گذشته، بر نوآوری در پلتفرم های دیجیتال و کاهش هزینه های تولید تمرکز کند. در غیر این صورت، فاصله تکنولوژیک ایجاد شده با پیشتازان این صنعت می تواند به حذف تدریجی این برند از بازارهای جهانی منجر شود.
Honda is killing its EVs and any chance of competing in the future
