ایده دیتا سنتر شناور بادی به عنوان راهکاری نوین برای مقابله با چالش های انرژی و خنک سازی در صنعت هوش مصنوعی، از پتانسیل توربین های دریایی و آب های سرد اعماق اقیانوس برای بهبود بهره وری سرورها استفاده می کند.
بحران کمبود برق برای مراکز داده هوش مصنوعی اونقدر جدی شده که مردم و نه فقط ایلان ماسک دارن درباره پرتاب سرورها به فضا صحبت می کنن تا بتونن به صورت شبانه روزی به انرژی خورشیدی دسترسی داشته باشن. اما راه حل های نوآورانه ای مثل دیتا سنتر شناور بادی می تونن گزینه بهتری باشن.
این ایده که توسط برخی از استارتاپ های برتر در نوآوری انرژی و محیط زیست دنبال می شود، اقیانوس را جای بهتری برای سرورها می داند. شرکت Aikido که در زمینه توسعه بادهای فراساحلی فعالیت می کنه، قصد داره امسال یک مرکز داده آزمایشی 100 کیلوواتی رو در سواحل نروژ زیر آب بفرسته. این واحد کوچیک داخل مخزن های غوطه ورِ یک توربین بادی شناور قرار می گیره. این مفهوم نوین یک دیتا سنتر شناور بادی است.
اگه همه چیز خوب پیش بره، این شرکت امیدوار ه که تا سال 1407 نسخه بزرگ تری رو در سواحل بریتانیا مستقر کنه. اون مدل قراره یک توربین 15 تا 18 مگاواتی داشته باشه که برق یک مرکز داده 10 تا 12 مگاواتی رو تامین می کنه. این دیتا سنتر شناور بادی، با ظرفیت بالا، گامی مهم در این راستا خواهد بود.
مزایای دیتا سنتر شناور بادی
رفتن به دل دریا می تونه چندین چالش رو حل کنه. نزدیکی به منبع برق یکی از مزیت های واضحه، چون منبع انرژی دقیقا بالای سر مرکز داده قرار داره. بادهای دریایی نسبت به بادهای خشکی پایدارتر هستن و یک باتری معمولی هم می تونه زمان های کاهش وزش باد رو پوشش بده.
مراکز داده غوطه ور می تونن نگرانی های گروه های “نیمبی” (NIMBY) رو برطرف کنن؛ یعنی همون هایی که با شعار “در حیاط خلوت من نه” با ساخت مراکز داده نزدیک ملک شون به خاطر سروصدا و آلودگی مخالفت می کنن. این رویکرد برای استقرار دیتا سنتر شناور بادی ایده آل است.
در نهایت، با شناور بودن در آب سرد دریا، خنک کردن سرورها کار خیلی ساده تری می شه. (خنک سازی یکی از مشکلات واقعا کلافه کننده برای مراکز داده فضاییه، چون توی خلا فضا باید از تکنیک های متفاوتی استفاده کنن.) این مزیت کلیدی برای هر دیتا سنتر شناور بادی محسوب می شود.
چالش های دیتا سنتر شناور بادی
اما با وجود تمام چالش هایی که مراکز داده دریایی حل می کنن، خودشون چالش های جدیدی هم دارن. برای یک دیتا سنتر شناور بادی، اقیانوس محیط خشنیه. با اینکه سرورهای غوطه ور مستقیما با موج ها برخورد ندارن، اما کاملا هم ثابت نیستن، پس باید کاملا مهار بشن. آب دریا هم خورنده است، بنابراین تمام تجهیزات، از جمله کانتینر و اتصالات برق و داده، باید در برابرش مقاوم سازی بشن.
شرکت Aikido اولین شرکتی نیست که پیشنهاد غرق کردن مراکز داده در آب دریا رو داده. مایکروسافت اولین بار بیش از یک دهه پیش این ایده رو مطرح کرد و در سال 1397 آزمایشی رو در سواحل اسکاتلند انجام داد که موفقیت آمیز هم بود. در این آزمایش 25 ماهه، از بین بیش از 850 سرور، فقط شش تا خراب شدن. (فضای داخلی مرکز داده با گاز نیتروژن خنثی پر شده بود که احتمالا دلیل نرخ پایین خرابی سرورها همین بوده.) پروژه آنها یک نوع اولیه از دیتا سنتر شناور بادی بود.
مایکروسافت در طول سال ها پتنت های زیادی رو ثبت کرد و در سال 1400 اون ها رو به صورت متن باز در اختیار همه گذاشت. اما تا سال 1403، این شرکت کلا پروژه رو کنار گذاشت.
حرکت به سمت استفاده از فضاهای دریایی برای استقرار تجهیزات پردازشی، افق های جدیدی را در مدیریت منابع انرژی پایدار گشوده است. با وجود دشواری های فنی ناشی از شرایط محیطی اقیانوس، مزایایی نظیر دسترسی مستقیم به برق بادی و سیستم خنک کننده طبیعی، این رویکرد را به یکی از جذاب ترین گزینه ها برای توسعه زیرساخت های دیجیتال در سال های آینده تبدیل کرده است.
Who needs data centers in space when they can float offshore?
