ویرایشگران ویکی پدیا به دلیل نگرانی های امنیتی از جمله حملات DDoS و احتمال دستکاری محتوا، تصمیم به حذف آرشیو تودی از ویکی پدیا و جایگزینی پیوندهای آن با منابع معتبرتر گرفته اند.
ویرایشگرهای ویکی پدیا تصمیم گرفتن تمام لینک های مربوط به Archive.today رو حذف کنن. این تصمیم در راستای حذف آرشیو تودی از ویکی پدیا گرفته شده است. اونا می گن که تا حالا بیشتر از 695,000 بار در کل این دانشنامه به این سرویس آرشیو وب لینک داده شده.
سایت Archive.today که با دامنه های دیگه ای مثل archive.is و archive.ph هم فعالیت می کنه، بیشتر برای دسترسی به محتواهایی استفاده می شه که پشت دیوارهای پرداختی (paywalls) هستن و دسترسی بهشون سخته. همین موضوع باعث شده بود که این سایت منبع خوبی برای ارجاعات ویکی پدیا باشه. با این حال، حالا بحث حذف آرشیو تودی از ویکی پدیا جدی شده است.
با این حال، طبق صفحه بحث ویکی پدیا درباره این موضوع: «اجماع بر اینه که فورا استفاده از archive.today متوقف بشه و در اولین فرصت به لیست سیاه اسپم اضافه بشه […] و تمام لینک های منتهی به اون بلافاصله حذف بشن.» (اولین بار رسانه Ars Technica این خبر رو منتشر کرد.) این اجماع نشان دهنده اهمیت موضوع حذف آرشیو تودی از ویکی پدیا برای حفظ اعتبار این دانشنامه است.
دلایل اصلی برای حذف آرشیو تودی از ویکی پدیا
توی صفحه بحث اومده که Archive.today قبلا در سال 1392 هم در لیست سیاه قرار گرفته بود، اما در سال 1395 از این لیست خارج شد.
چرا دوباره ورق برگشت؟ چون طبق گفته صفحه بحث: «ویکی پدیا نباید کاربرها رو به سمتی هدایت کنه که از کامپیوترشون برای حملات DDoS استفاده می شه.» علاوه بر این، پیش از این هم اختلال خدمات پستی و بانکی فرانسه بر اثر حملات سایبری نشان داده که چنین اقداماتی می تواند امنیت زیرساخت ها را تهدید کند. شواهدی ارائه شده که نشون می ده گردانندگان archive.today محتوای صفحات آرشیو شده رو تغییر دادن، که این کار باعث می شه دیگه نشه بهش اعتماد کرد. این دلایل اصلی ترین عوامل در تصمیم گیری برای حذف آرشیو تودی از ویکی پدیا محسوب می شوند.
گفته می شه این حمله منع سرویس توزیع شده (DDoS) وبلاگ نویسی به اسم «جانی پاتوکالیو» (Jani Patokallio) رو هدف قرار داده. پاتوکالیو نوشته که از تاریخ 21 دی، کاربرهایی که صفحه کپچای (CAPTCHA) این آرشیو رو باز می کردن، بدون اینکه بدونن، کدهای جاوااسکریپتی رو اجرا می کردن که درخواست های جستجو رو به وبلاگ Gyrovague اون می فرستاده. ظاهرا هدف از این کار، جلب توجه پاتوکالیو و بالا بردن هزینه میزبانی وبلاگش بوده.
سال 1402، پاتوکالیو پستی منتشر کرد و توی اون Archive.today رو بررسی کرد و مالکیتش رو «یک معمای مبهم» توصیف کرد. با اینکه نتونست مالک دقیقش رو پیدا کنه، به این نتیجه رسید که این سایت احتمالا «حاصل تلاش شخصی یک فرد روسیِ خیلی بااستعداده که به اروپا هم دسترسی داره.»
اخیرا پاتوکالیو گفته که مدیر سایت Archive.today ازش خواسته اون پست رو برای دو سه ماه بردارد.
بر اساس ایمیل هایی که پاتوکالیو منتشر کرده، مدیر سایت گفته: «من با خودِ پست مشکلی ندارم، اما مسئله اینجاست: خبرنگارهای رسانه های بزرگ (مثل Heise، Verge و غیره) فقط چندتا کلمه رو از وبلاگ شما گلچین می کنن و بعد روایت های کاملا متفاوتی می سازن که تنها منبع قابل استنادشون پست شماست؛ بعد هم به همدیگه استناد می کنن و یک نتیجه مزخرف رو به خوردِ مخاطبای زیادشون می دن.»
پاتوکالیو گفت بعد از اینکه درخواست حذف پست رو رد کرده، مدیر سایت با «یک سری تهدیدهای عجیب و غریب و غیرمنطقی» بهش جواب داده.
ویرایشگرهای ویکی پدیا همچنین به اسکرین شات هایی از صفحات وب در Archive.today اشاره کردن که به نظر می رسه دستکاری شدن تا اسم پاتوکالیو توشون درج بشه؛ به خاطر همین نگرانن که این سرویس دیگه به عنوان یک آرشیو «قابل اعتماد» نباشه. این نگرانی ها، ضرورت حذف آرشیو تودی از ویکی پدیا را دوچندان کرده است.
پیامدهای حذف آرشیو تودی از ویکی پدیا و دستورالعمل های جدید
حالا دستورالعمل جدید ویکی پدیا از ویرایشگرها می خواد لینک های Archive.today و سایت های مرتبط رو حذف کنن و اون ها رو با لینک منبع اصلی یا آرشیوهای دیگه مثل Wayback Machine جایگزین کنن. این دستورالعمل های جدید، گام های عملی در جهت حذف آرشیو تودی از ویکی پدیا هستند.
در وبلاگی که از سایت Archive.today بهش لینک داده شده، کسی که ظاهرا مالک سایته نوشته که ارزش Archive.today برای ویکی پدیا «ربطی به دور زدن محدودیت های پولی نداره» بلکه بیشتر به خاطر «توانایی در رفع مسئولیت مسائل حق تکثیر (کپی رایت)» هست. اون ها بعدا نوشتن که اوضاع «خیلی خوب» پیش رفته و گفتن که شدت حملات DDoS رو «کمتر می کنن». با وجود ادعاهای مالک، تصمیم برای حذف آرشیو تودی از ویکی پدیا محکم و نهایی به نظر می رسد.
اون ها گفتن: «ای اهالی رسانه های زرد، چرا زودتر درباره این اتفاقات ننوشتید؟ انتظار ندارم چیز خوبی بنویسید، چون اون وقت کی میاد شما رو بخونه؟ اما کلی ماجرا و درام وجود داشت، مگه نه؟ چون جانی نبود که بهتون تلنگر بزنه؟»
این ماجرا اهمیت صحت منابع و امنیت کاربران در فضای دیجیتال را به خوبی نشان می دهد. ویکی پدیا با اولویت دادن به اعتماد عمومی، ترجیح داده است به جای استفاده از ابزاری با مالکیت مبهم و رفتارهای مشکوک سایبری، به سراغ جایگزین های ایمن تر برود تا اعتبار محتوای خود را حفظ کند.
Wikipedia blacklists Archive.today after alleged DDoS attack