ادغام شرکت های اسپیس اکس و xAI توسط ایلان ماسک با هدف ایجاد باارزش ترین شرکت خصوصی جهان و توسعه مراکز داده فضایی صورت گرفته تا چالش های مربوط به تامین انرژی و سیستم های خنک کننده در زمین برطرف شود.
شرکت اسپیس اکس اعلام کرده که استارتاپ هوش مصنوعی ایلان ماسک، یعنی xAI رو خریده و با این کار باارزش ترین شرکت خصوصی دنیا رو به وجود آورده؛ این خبر رو این شرکت فضایی روز دوشنبه اعلام کرد. ماسک، مدیرعامل اسپیس اکس، در یادداشتی اشاره کرده که این ادغام بیشتر برای ساخت مراکز داده فضایی انجام شده؛ ایده ای که تو چند ماه اخیر خیلی روش تمرکز کرده.
دلایل توسعه مراکز داده فضایی
اون نوشته: «پیشرفت های فعلی هوش مصنوعی به مراکز داده بزرگ زمینی وابسته هستن که به مقدار زیادی انرژی و سیستم های خنک کننده نیاز دارن. این محدودیت ها، نیاز به توسعه مراکز داده فضایی را برجسته می سازد. تقاضای جهانی برق برای هوش مصنوعی رو نمیشه فقط با راهکارهای زمینی برطرف کرد، حتی در کوتاه مدت، مگر اینکه فشار زیادی به جوامع و محیط زیست وارد بشه.» (البته xAI متهم شده که بخشی از این فشارها رو به جوامع اطراف مراکز داده اش در ممفیس تنسی وارد کرده و به همین دلیل موضوعاتی مثل احداث مزرعه خورشیدی در کنار مرکز داده Colossus شرکت xAI برای کاهش این فشارها مطرح شده است.)
طبق گزارش بلومبرگ نیوز که اولین جایی بود که خبر نهایی شدن این قرارداد رو داد، ارزش شرکت ادغام شده به 1.25 تریلیون دلار می رسه. شنیده ها حاکی از اونه که اسپیس اکس داره خودش رو برای عرضه اولیه سهام (IPO) در حدود خرداد یا تیر ماه امسال (ژوئن) آماده می کنه. هنوز مشخص نیست که این ادغام روی اون زمان بندی تاثیر می ذاره یا نه. ماسک در یادداشت عمومی خودش حرفی از عرضه اولیه نزده.
این ادغام دو تا از شرکت های ماسک رو کنار هم قرار می ده که هر کدوم چالش های مالی خودشون رو دارن. طبق گزارش بلومبرگ، xAI در حال حاضر ماهیانه حدود 1 میلیارد دلار هزینه می کنه. از طرف دیگه، به گزارش رویترز، اسپیس اکس حدود 80 درصد درآمدش رو از پرتاب ماهواره های استارلینک خودش به دست می آره. سال گذشته، xAI شرکت ایکس (شبکه اجتماعی سابق توییتر) رو هم که متعلق به ماسک بود خرید و اون زمان ماسک مدعی شد ارزش شرکت ادغام شده 113 میلیارد دلاره. با این حال، امید زیادی به پتانسیل درآمدزایی مراکز داده فضایی وجود دارد.
ماسک تو یادداشتش نوشته که برای ساخت این مراکز داده فضایی، به جریان مداومی از ماهواره های زیاد نیاز هست (البته تعدادش رو مشخص نکرده)، که این یعنی اسپیس اکس در آینده نزدیک درآمد ثابت و حتی بیشتری خواهد داشت. (این چرخه درآمدی وقتی جذاب تر می شه که بدونید طبق قوانین کمیسیون ارتباطات فدرال، ماهواره ها باید هر پنج سال یک بار از مدار خارج بشن.)
چالش ها و آینده مراکز داده فضایی
با اینکه مراکز داده فضایی هدف اعلام شده این کاره، اما اسپیس اکس و xAI در کوتاه مدت اهداف خیلی متفاوتی دارن.
اسپیس اکس فعلا داره تلاش می کنه ثابت کنه موشک استارشیپش می تونه فضانوردها رو به ماه و مریخ ببره، در حالی که xAI داره با غول های هوش مصنوعی مثل گوگل و OpenAI رقابت می کنه. واشینگتن پست روز دوشنبه گزارش داد که فشار روی xAI اونقدر زیاده که ماسک محدودیت های چت باتش یعنی «گروک» (Grok) رو کمتر کرده؛ اتفاقی که باعث شده این ابزار به وسیله ای برای ساخت تصاویر غیراخلاقی ساخته شده با هوش مصنوعی از بزرگسالان و کودکان تبدیل بشه. با وجود این چالش ها، چشم انداز توسعه مراکز داده فضایی همچنان محرک اصلی این ادغام بزرگ است.
ماسک همچنین رئیس شرکت های تسلا، بورینگ کمپانی و نورالینک هم هست. تسلا و اسپیس اکس قبلا هر کدوم 2 میلیارد دلار روی xAI سرمایه گذاری کرده بودن. این سرمایه گذاری ها نشان دهنده تعهد ماسک به پروژه های بلندپروازانه ای چون مراکز داده فضایی است.
تلاش برای انتقال توان پردازشی به خارج از جو زمین، نه تنها یک جهش تکنولوژیک، بلکه راهکاری برای عبور از بن بست های انرژی در دنیای مدرن است. همکاری نزدیک این دو غول فناوری تحت مدیریت ماسک، می تواند مسیر دستیابی به هوش مصنوعی عمومی را با تکیه بر زیرساخت های فضایی هموارتر از همیشه کند.
Elon Musk’s SpaceX officially acquires Elon Musk’s xAI, with plan to build data centers in space