حضور فعال شرکت های بزرگی مانند Andreessen Horowitz در اروپا نشان دهنده تغییر جهت نگاه سرمایه گذاران به سمت بازارهای نوظهور است و داستان موفقیت Dentio در سوئد، گواهی بر ظرفیت های بالای سرمایه گذاری جهانی استارتاپ ها در حوزه هوش مصنوعی و تکنولوژی های کاربردی در سراسر دنیاست.
گابریل واسکز، یکی از شرکای شرکت Andreessen Horowitz، اخیرا فاش کرد که در یک سال نُه بار از نیویورک به استکهلم پرواز کرده. این پروازها فقط برای سر زدن به شرکت Lovable (یکی از شرکت های زیرمجموعه شون) نبوده، بلکه هدفش پیدا کردن یونیکورن های آینده سوئد، و البته بررسی فرصت های سرمایه گذاری جهانی استارتاپ ها قبل از رسیدن اونا به اون طرف اقیانوس اطلس بوده.
افزایش سرمایه گذاری جهانی استارتاپ ها در اروپا
همه این ها زمانی مشخص شد که خبری منتشر شد مبنی بر اینکه a16z رهبری یک دور سرمایه گذاری اولیه (pre-seed) 2.3 میلیون دلاری رو در شرکت Dentio بر عهده گرفته؛ یک استارتاپ سوئدی که از هوش مصنوعی برای کمک به کارهای اداری مطب دندان پزشک ها استفاده می کنه. با اینکه این مبلغ برای شرکتی که تازه از صندوق های جدید 15 میلیارد دلاری خودش رونمایی کرده چک کوچیکی محسوب می شه، اما تایید می کنه که سرمایه گذاران خطرپذیر آمریکایی فعالانه به دنبال فرصت های سرمایه گذاری جهانی استارتاپ ها خارج از آمریکا هستن، حتی بدون داشتن دفتر محلی.
استکهلم یه مقصد طبیعی برای a16z به حساب میاد، چون این شرکت قبلا از حمایت از اسکایپ (که توسط کارآفرین سوئدی نیکلاس زنستروم بنیان گذاری شده بود) سود زیادی به دست آورده. از اون موقع تا حالا، تعداد زیادی استارتاپ با رشد سریع در پایتخت سوئد شکل گرفتن که این موضوع نشان می دهد با وجود اینکه برخی معتقدند فرصت های استارتاپی اروپا هنوز با هیجان بازار همخوانی ندارد، اما پتانسیل بالای این منطقه برای سرمایه گذاری جهانی استارتاپ ها غیرقابل انکار است.
واسکز به TechCrunch گفت: «ما زمان زیادی رو صرف درک عمیق بازارهای خاص و شناسایی جاهایی می کنیم که نوآوری در اون ها در حال شکل گیریه. در سوئد، این به معنای رصد دقیق اکوسیستم هایی مثل SSE Labs (مرکز رشد استارتاپیِ مدرسه اقتصاد استکهلم) و شرکت هایی بوده که از دل اون بیرون میان.»
مثل غول فین تک Klarna، استارتاپ حقوقی هوش مصنوعی Legora و شرکت اسکوتر برقی Voi، شرکت Dentio هم از فارغ التحصیل های SSE Labs هست؛ یه مرکز رشد که چندین شرکت موفق سوئدی رو پرورش داده. سه همکلاسی قدیمی دوران دبیرستان یعنی الیاس افراسیابی، آنتون لی و لوکاس شوگرن، بعد از اینکه دوباره در دوران دانشجویی در SSE و KTH (موسسه سلطنتی فناوری) با هم ارتباط گرفتن، با حمایت برنامه نوآوری KTH وارد این مرکز رشد شدن. اون ها سراغ مشکلی رفتن که از نزدیک باهاش آشنا بودن: مادر «لی» که دندان پزشکه، بهشون گفته بود که چطور کارهای اداری تمرکزش رو از مراقبت های بالینی می گیره.
فرصت های سرمایه گذاری جهانی استارتاپ ها؛ رویکرد Dentio
این سه نفر حدس زدن که می تونن از مدل های زبانی بزرگ (LLM) برای کمک به افرادی مثل مادر «لی» استفاده کنن؛ ایده ای که با خودِ مادرش و همکارهاش هم در میون گذاشتن و تاییدش رو گرفتن. این موضوع منجر به اولین محصول Dentio شد: یک ابزار ضبط که از هوش مصنوعی برای تولید یادداشت های بالینی استفاده می کنه. اما افراسیابی می گه که تبدیل شدن منشی های هوش مصنوعی به یک محصول عمومی فقط مسئله زمانه و Dentio باید ارزش خودش رو به دندان پزشک ها ثابت کنه تا وقتی این اتفاق افتاد، اون ها وسوسه نشن که ارائه دهنده شون رو عوض کنن.
رقبای احتمالی شامل استارتاپ سوئدی Tandem Health هستن که سال گذشته 50 میلیون دلار در دور سری A سرمایه جذب کرد تا با هوش مصنوعی به پزشکان در تخصص های مختلف کمک کنه. در مقابل, Dentio منحصرا روی دندان پزشک ها تمرکز داره، اما معتقده که هنوز هم می تونه از طریق گسترش بین المللی به اون مقیاسی که برای سرمایه گذاری جهانی استارتاپ ها لازم است، دست یابد.
افراسیابی گفت: «در حال حاضر ما یک تیم 7 نفره هستیم و فکر می کنیم که ساختن یه روش یکپارچه برای مدیریت کارهای اداری در سراسر اروپا و شاید حتی در تمام دنیا ممکنه.» با اینکه سیستم های بهداشتی اروپا پراکنده هستن، اما شباهت هایی با هم دارن و فرض Dentio اینه که چیزی که در سوئد جواب می ده، می تونه در بقیه جاهای اتحادیه اروپا هم کار کنه.
شرکت Dentio روی برندینگ «ساخت سوئد» خودش خیلی تاکید داره و خاطرنشان می کنه که «همه داده های مرتبط در سوئد و فنلاند و مطابق با قوانین سوئد و اتحادیه اروپا پردازش می شن.» این موضوع به مشتریان اروپایی که روی حریم خصوصی حساس هستن، امنیت داده ها رو نوید می ده. اما در عین حال، پتانسیل شرکت رو به سرمایه گذاران هم نشون می ده و یادآور سابقه درخشان سوئد در پرورش شرکت های بزرگ و موفق برای سرمایه گذاری جهانی استارتاپ ها است.
افراسیابی گفت: «ما در هیچ دورهمی شرکت نکردیم و سراغ هیچ سرمایه گذاری هم نرفتیم.» در حالی که تیم با تمام توان مشغول ساختن محصول بود، خبرش همه جا پیچید. او گفت: «فکر می کنم بیشتر از طریق توصیه ها و صحبت های مردم با همدیگه بود که خبر به گوش آمریکایی ها رسید.»
واسکز گفت که این موضوع اتفاقی نبوده؛ a16z در تمام دنیا چشم داره تا این شرکت ها رو همون اول، یعنی زمانی که صندوق های محلی شناسایی شون می کنن، پیدا کنه. «مثلا در سوئد، ما با بنیان گذاران برجسته خارج از کشور مثل فردریک هیلم (بنیان گذار Voi) و یوهانس شیلدت (بنیان گذار Kry) همکاری کردیم و اون ها رو به استعدادیاب های خودمون تبدیل کردیم تا بهترین استعدادهای محلی رو پیدا کنیم.»
برای واسکز که در a16z روی سرمایه گذاری در کاربردهای هوش مصنوعی تمرکز داره، این موضوع فقط مربوط به سوئد نیست، بلکه درباره «الگویی از شرکت های جهانی بزرگیه که از طریق سرمایه گذاری جهانی استارتاپ ها خارج از آمریکا متولد می شن و به سرعت رشد می کنن»؛ از Black Forest Labs در آلمان گرفته تا Manus، استارتاپ هوش مصنوعی مستقر در سنگاپور که اخیرا توسط متا خریداری شد.
او که در السالوادور به دنیا اومده و بزرگ شده، مدتی رو هم در سائوپائولو گذرونده. اون زمان در لینکدین نوشت: «من واقعا برای اتفاقاتی که در زمینه هوش مصنوعی در برزیل و سراسر آمریکای لاتین در حال رخ دادنه، هیجان زده ام.» او اضافه کرد: «من معتقدم هوش مصنوعی یک برابری طلب بزرگه؛ الان اکثر مردم روی گوشی هاشون به دانشی در سطح دکترا دسترسی دارن و در نهایت، سیلیکون ولی فقط یک طرز فکره.»
در نهایت، رویکرد شرکت های بزرگ سرمایه گذاری و موفقیت استارتاپ هایی نظیر Dentio ثابت می کند که جغرافیای نوآوری در حال تغییر است. با ظهور ابزارهای پیشرفته هوش مصنوعی، مرزهای فیزیکی کم رنگ تر شده و فرصت های رشد در هر نقطه ای از جهان که استعدادی خلاق وجود داشته باشد، شکوفا خواهد شد.
Have money, will travel: a16z’s hunt for the next European unicorn