کمیسیون بورس و اوراق بهادار آمریکا با بستن پرونده استارتاپ ورشکسته فیسکر، رسما پایان تحقیقات فیستکر را اعلام کرد تا این شرکت پس از چالش های مالی فراوان، از زیر فشار نظارتی خارج شود.
کمیسیون بورس و اوراق بهادار (SEC) شهریور 1404 گذشته، حدود یک سال بعد از شروع تحقیقات، پرونده بررسی استارتاپ ورشکسته خودروهای برقی فیسکر (Fisker) را بست. این اقدام مهم، در واقع پایان تحقیقات فیستکر را رقم زد و نقطه پایانی بر گمانه زنی ها درباره آینده این شرکت گذاشت.
جزئیات پایان تحقیقات فیستکر توسط SEC
تک کرانچ زمانی متوجه بسته شدن این تحقیقات شد که نهاد رگولاور مالی در بهمن ماه به یک درخواست «قانون آزادی اطلاعات» (FOIA) پاسخ داد. بخش FOIA در کمیسیون بورس اعلام کرد که «حدود 21.7 گیگابایت سوابق نگهداری شده به صورت الکترونیکی» مربوط به این تحقیقات رو شناسایی کرده. این آژانس معمولا وقتی تحقیقات هنوز باز باشه، سوابق رو منتشر نمی کنه و در یک ایمیل پیگیری توضیح داد که پرونده در «شهریور 1404» بسته شده. این شفاف سازی، مهر تاییدی بر پایان تحقیقات فیستکر بود.
دقیقا مشخص نیست که این تحقیقات چقدر پیشرفت کرده بود. SEC در مهر 1403، در جریان پرونده ورشکستگی فیسکر، وجود این تحقیقات رو فاش کرد. این آژانس اون زمان نوشت که احضاریه هایی برای شرکت فرستاده و ممکنه در آینده برای تحقیقات جاری ش، «اسناد بیشتری رو درخواست یا احضار کنه». اما با پایان تحقیقات فیستکر، این درخواست ها دیگر مطرح نیست.
سخنگوی این آژانس از اظهار نظر خودداری کرد. هنریک فیسکر، بنیان گذار و مدیرعامل سابق هم به پیامی که برای گرفتن نظرش فرستاده شده بود، پاسخی نداد.
بسته شدن پرونده فیسکر در حالی اتفاق می افته که در دوره دوم ریاست جمهوری پرزیدنت ترامپ، اقدامات اجرایی و توافقات کاهش چشمگیری داشته. این تغییرات در فضای نظارتی می تواند بر استراتژی های کلان مالی تاثیر بگذارد، مشابه زمانی که سکویا با سرمایه گذاری در رقبا و حمایت از آنتروپیک، رویکردهای سنتی بازار را به چالش کشید. طبق تحلیل شرکت حقوقی «پل وایس» (Paul, Weiss)، کمیسیون بورس در سال 1403-1404 کلا 313 اقدام اجرایی رو شروع کرده که کمترین میزان در یک دهه اخیر بوده و نسبت به سال آخر دوره پرزیدنت بایدن، 27 درصد کاهش داشته. این کاهش کلی در اقدامات اجرایی، به نوعی زمینه را برای پایان تحقیقات فیستکر نیز فراهم آورد.
پایان تحقیقات فیستکر و وضعیت سایر استارتاپ ها
فیسکر یکی از آخرین استارتاپ های باقی مانده خودروهای برقی بود که تحت بازجویی SEC قرار داشت. در چند سال گذشته، این آژانس با شرکت هایی مثل نیکولا، لوردزتاون موتورز، کانو، هایزن موتورز و بقیه سرِ اتهامات کلاهبرداری یا موارد دیگه تسویه حساب کرد. در سال 1401-1402 هم تحقیقات مربوط به لوسید موتورز رو بدون هیچ شکایتی بست. بنابراین، پایان تحقیقات فیستکر در راستای رویه قبلی SEC در قبال استارتاپ های دیگر است.
تنها تحقیقات فعال و شناخته شده ای که از استارتاپ های خودروهای برقی باقی مونده، مربوط به فارادی فیوچر هست که الان نزدیک به چهار ساله که در جریانه. در تیر 1404، SEC برای فارادی و چندین مدیر اون «اخطاریه ولز» (Wells notices) فرستاد؛ یعنی نامه هایی که به طرف مقابل اطلاع می ده بازرس ها پیشنهادِ اقدام اجرایی دادن. با این حال، از زمان ارسال اون نامه ها هیچ اقدامی صورت نگرفته و مدارک قانونی خودِ فارادی هم نشون می ده که هنوز به این اخطاریه ها پاسخی ندادن. وضعیت فارادی فیوچر نشان می دهد که پایان تحقیقات فیستکر برای فیسکر یک استثنا نیست و هر پرونده مسیر خود را دارد.
فیسکر در خرداد 1403 به خاطر انبوهی از مشکلات با اولین خودروی برقی ش یعنی شاسی بلند اوشن (Ocean)، اعلام ورشکستگی کرد. این شرکت سال ها وعده های جسورانه ای درباره توسعه فناوری های رادیکال و جدید می داد، اما چندین بار از اون ایده ها عقب نشینی کرد. فیسکر قبل از فروپاشی، مشکلات مالی جدی هم داشت. این شرکت از فرآیند ورشکستگی «فصل 11» استفاده کرد تا موجودی باقی مانده از خودروهای اوشن رو به شرکتی که خودرو به راننده های تاکسی اینترنتی اجاره می ده بفروشه و بقیه دارایی هاش رو هم نقد کنه. با این ورشکستگی، پایان تحقیقات فیستکر عملا به یک نتیجه قطعی رسیده بود.
این پایان راه برای یکی از پرحاشیه ترین استارتاپ های برقی در سال های اخیر بود. اگرچه فیسکر نتوانست به وعده های بزرگ خود عمل کند و در نهایت به بن بست رسید، اما بسته شدن پرونده توسط کمیسیون بورس نشان دهنده تغییراتی در نحوه برخورد نهادهای نظارتی با شرکت های تکنولوژی در شرایط بحرانی است. اکنون باید دید آیا سایر شرکت های تحت بررسی نیز می توانند به سرنوشتی مشابه و رهایی از فشارهای قانونی دست یابند یا خیر.
